Công nhân sợ nhất điều gì mỗi cuối tháng?

Có một cảm giác rất khó tả mà chắc nhiều công nhân từng trải qua: chưa đến ngày nhận lương đã bắt đầu tính xem tháng này còn thiếu bao nhiêu tiền. Tiền trọ, điện nước, tiền ăn, tiền gửi về quê, tiền học của con, tiền trả góp rồi những khoản phát sinh chẳng báo trước. Lương vừa về tài khoản, nhìn con số tưởng nhiều nhưng chỉ vài tiếng sau đã vơi đi đáng kể.

Người ngoài đôi khi nghĩ công nhân chỉ cần đi làm đều, cuối tháng nhận lương rồi chi tiêu tiết kiệm là ổn. Nhưng người trong cuộc mới hiểu, kiếm được tiền đã khó, giữ được tiền và xoay xở đủ cho cả tháng còn khó hơn. Vậy điều gì thực sự khiến công nhân sợ nhất mỗi cuối tháng?

Nỗi sợ đầu tiên: Lương chưa về nhưng các khoản phải trả đã đến

Đi làm cả tháng, điều mà nhiều công nhân mong chờ nhất có lẽ là ngày nhận lương.

Thế nhưng cũng chính khoảng thời gian trước ngày nhận lương lại dễ khiến người lao động áp lực nhất. Trong túi không còn bao nhiêu, nhưng tiền phòng trọ vẫn phải đóng, tiền điện nước đến kỳ, con cái cần tiền học, xe máy lại vừa hỏng hoặc trong nhà có việc đột xuất cần tiền.

Có những tháng tăng ca nhiều, người lao động còn có thể thở phào vì khoản thu nhập tốt hơn. Nhưng nếu tháng đó ít đơn hàng, ít tăng ca hoặc phải nghỉ việc vì lý do khách quan, số tiền nhận được giảm xuống thì mọi khoản chi tiêu lập tức trở thành bài toán khó.

Đó là lý do nhiều công nhân không chỉ quan tâm đến mức lương cơ bản khi tìm việc. Họ còn hỏi rất kỹ về phụ cấp, tiền tăng ca, thưởng chuyên cần, thời gian trả lương và khả năng có việc làm thêm giờ. Với một người sống dựa chủ yếu vào tiền lương hàng tháng, những khoản này ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống.

Lương vừa về đã có quá nhiều nơi cần đến

Một trong những điều khiến công nhân dễ chạnh lòng nhất là cảm giác lương vừa nhận đã gần như được chia hết.

Tiền trọ phải đóng trước. Tiền điện, tiền nước, tiền mạng cũng đến kỳ. Nếu có gia đình ở quê, một phần tiền lương lại được gửi về phụ giúp bố mẹ hoặc chăm lo cho vợ con. Người có con nhỏ phải tính thêm tiền sữa, tiền học, tiền thuốc men.

Chưa kể những người đang trả góp xe máy, điện thoại hoặc các khoản vay trước đó. Mỗi khoản nhìn riêng có thể không quá lớn, nhưng cộng lại thì tiền lương chẳng còn bao nhiêu.

Có người nhận lương xong không dám tiêu gì cho bản thân, chỉ nghĩ làm sao để số tiền còn lại đủ dùng đến cuối tháng.

Đó là một thực tế khá phổ biến của lao động phổ thông: thu nhập có giới hạn nhưng những khoản phải chi thì gần như không có giới hạn.

Điều đáng sợ hơn cả thiếu tiền là có việc đột xuất

Nếu mọi tháng đều chỉ có những khoản chi cố định thì có lẽ người lao động còn dễ tính toán.

Nhưng cuộc sống đâu phải lúc nào cũng như vậy.

Xe hỏng giữa đường, con bị ốm, bố mẹ ở quê có việc, phòng trọ phát sinh vấn đề, phải mua lại chiếc điện thoại để liên lạc với công ty hay đơn giản là một tháng tiền điện tăng bất thường. Chỉ một khoản phát sinh vài triệu đồng cũng có thể làm đảo lộn kế hoạch chi tiêu của cả tháng.

Người có khoản tiết kiệm còn có thể xoay xở. Nhưng với người tháng nào cũng vừa đủ ăn, chỉ một sự cố nhỏ cũng có thể khiến họ phải mượn tiền. Và từ một khoản mượn nhỏ, nếu không kiểm soát tốt, tháng sau lại phải trả khoản cũ trong khi những khoản chi mới tiếp tục xuất hiện.

Nhiều công nhân sợ nhất cảnh “lương không tăng nhưng mọi thứ đều tăng”

Đi làm vài năm, người lao động thường nhận ra một điều rất rõ: chi phí sinh hoạt hiếm khi đứng yên.

Tiền thuê trọ có thể tăng. Giá thực phẩm thay đổi. Xăng xe, tiền điện, tiền học của con và rất nhiều khoản sinh hoạt khác cũng có thể tăng theo thời gian. Trong khi đó, nếu thu nhập chỉ quanh quẩn ở một mức trong nhiều năm thì sức mua của đồng lương ngày càng giảm.

Đây cũng là lý do một công nhân có kinh nghiệm không nên chỉ nghĩ đến chuyện “có việc là được”. Sau một thời gian làm việc, điều quan trọng hơn là phải tìm cách tăng giá trị của chính mình để có cơ hội tăng thu nhập.

Có thể bắt đầu từ việc học thêm một kỹ năng, làm quen với máy móc mới, nâng trình độ nghề, học ngoại ngữ, lấy chứng chỉ chuyên môn hoặc chủ động nhận những công việc khó hơn.

Từ một công nhân vận hành máy, nếu chịu học hỏi có thể trở thành công nhân lành nghề, tổ phó, tổ trưởng hoặc chuyển sang các vị trí kỹ thuật. Thu nhập khi đó cũng có cơ hội thay đổi theo năng lực.

Đừng để tiền lương vừa về đã biến mất hoàn toàn

Không phải công nhân nào cũng có thu nhập thấp. Có những người tăng ca đều, có tay nghề tốt và thu nhập hàng tháng khá ổn. Nhưng thu nhập cao hơn không đồng nghĩa với việc chắc chắn sẽ dư tiền. Điều quan trọng là sau khi nhận lương, mỗi người cần biết khoản nào bắt buộc phải chi, khoản nào có thể giảm và khoản nào nên dành lại cho tương lai.

Không nhất thiết phải tiết kiệm một khoản thật lớn ngay từ đầu. Với người thu nhập còn hạn chế, để dành được vài trăm nghìn đồng mỗi tháng cũng đã là một bước tiến. Khoản tiền này không phải để làm giàu ngay lập tức mà trước hết giúp người lao động có một khoản dự phòng khi chẳng may ốm đau, thất nghiệp hoặc gặp chuyện bất ngờ.

Bởi đến lúc cần tiền mà trong tay không có khoản sẵn có nào, cảm giác áp lực sẽ lớn hơn rất nhiều.

Nếu muốn bớt sợ cuối tháng, hãy nghĩ đến việc tăng thu nhập

Tiết kiệm là cần thiết, nhưng có một giới hạn mà người lao động cũng nên nhìn thẳng vào.

Nếu thu nhập hiện tại chỉ vừa đủ trang trải những nhu cầu cơ bản thì cắt giảm chi tiêu mãi cũng không phải lời giải lâu dài. Đến một thời điểm, cách tốt hơn là tìm cách tăng thu nhập.

Đối với công nhân nhà máy, điều này không nhất thiết có nghĩa là phải nghỉ việc để tìm một công việc hoàn toàn mới, lương cao hơn. Thay vào đó, có thể bắt đầu ngay từ vị trí hiện tại.

Một công nhân sản xuất có thể học thêm kỹ năng vận hành máy. Nhân viên kiểm tra chất lượng có thể tìm hiểu thêm về QA, QC, IQC, IPQC hoặc OQC. Người làm kỹ thuật có thể học PLC, điện công nghiệp, tự động hóa hoặc nâng cao khả năng đọc bản vẽ.

Khi năng lực tăng lên, cơ hội chuyển sang vị trí có mức lương tốt hơn cũng rộng hơn.

Một số người có thể nghĩ học thêm lúc đã đi làm rất mệt. Đúng là mệt thật. Sau ca làm, chẳng ai muốn tiếp tục học. Nhưng nếu cứ giữ nguyên một công việc, một mức lương và một cách sống trong nhiều năm, rất có thể cuối tháng nào cũng lại lặp lại câu chuyện cũ: chờ lương, trả tiền, hết tiền rồi lại chờ lương tháng sau.

Cuối tháng đáng sợ, nhưng không phải không có cách thay đổi

Làm công nhân không có nghĩa là cả đời chỉ có thể nhận một mức lương cố định. Điều đáng quý nhất của một người lao động không chỉ là số năm đã làm việc mà còn là những kỹ năng tích lũy được trong từng năm đó.

Hôm nay có thể chỉ là người đứng chuyền. Vài năm sau có thể trở thành công nhân lành nghề. Sau đó là tổ phó, tổ trưởng, kỹ thuật viên, QC, QA, nhân viên kho, bảo trì hoặc nhiều vị trí khác trong nhà máy.

Không phải ai cũng có thể trở thành quản lý, nhưng gần như ai cũng có thể cố gắng để giỏi hơn chính mình của vài năm trước.

Và đôi khi, mục tiêu thực tế nhất không phải là kiếm thật nhiều tiền ngay lập tức mà là làm sao để đến cuối tháng, khi lương chưa về, mình vẫn còn một khoản tiền trong tài khoản và không phải thấp thỏm vì một hóa đơn bất ngờ.

----- o0 0o -----

Công nhân sợ nhất điều gì mỗi cuối tháng? Có lẽ không phải chỉ là chuyện hết tiền. Điều đáng sợ hơn là cảm giác làm việc rất chăm chỉ nhưng thu nhập vẫn chỉ vừa đủ để trang trải, không có khoản dự phòng và không biết bao giờ cuộc sống mới nhẹ hơn.

Nhưng hoàn cảnh hiện tại không nhất thiết phải là hoàn cảnh của cả tương lai.

Nếu chưa thể tăng lương ngay, hãy bắt đầu bằng việc giữ ổn định công việc, quản lý tốt đồng tiền mình kiếm được và tranh thủ học thêm một kỹ năng có giá trị. Khi tay nghề tốt hơn, trách nhiệm lớn hơn và kinh nghiệm nhiều hơn, cơ hội tìm được một vị trí tốt hơn cũng sẽ rộng mở.

Đi làm để có thu nhập là điều cần thiết. Nhưng đi làm và không ngừng học hỏi để vài năm sau có thể kiếm được nhiều hơn mới là cách giúp người lao động thay đổi cuộc sống của mình.

Có thể hôm nay vẫn còn phải đợi từng ngày đến kỳ nhận lương. Nhưng hy vọng rằng một ngày nào đó, cuối tháng không còn là khoảng thời gian khiến mình lo lắng, mà đơn giản chỉ là một dấu mốc để nhìn lại: tháng này mình đã làm được gì và mình đang tiến gần hơn thế nào đến cuộc sống mình mong muốn.

Chúc bạn luôn vững tin với lựa chọn công việc và nỗ lực hết mình cho tương lai đủ đầy hơn!

Ms. Công nhân